शब्दकोश · शेवटचे अपडेट: ३ मे, २०२६
प्रयोगशाळेत तयार केलेला हिरा
प्रयोगशाळेत तयार केलेला हिरा हा जमिनीतून खणण्याऐवजी HPHT किंवा CVD पद्धतीने प्रयोगशाळेत बनवलेला खरा हिरा आहे. तो दिसण्यात, प्रकाशीय व रासायनिकदृष्ट्या खाणीतील हिऱ्यासारखाच. छायाचित्रातही अगदी तसाच दिसतो; फरक फक्त किंमत व प्रमाणपत्रात.
प्रयोगशाळेत तयार केलेला हिरा म्हणजे काय?
प्रयोगशाळेतील हिरे खरे हिरे आहेत: तीच घन कार्बन स्फटिक रचना, मोह्स 10 कठीणपणा, 2.42 अपवर्तनांक व 0.044 प्रसरण अशीच प्रकाशीय वैशिष्ट्ये. फरक फक्त उगमाचा: पृथ्वीच्या आवरणात अब्ज वर्षांत तयार होण्याऐवजी HPHT — उच्च दाब व उच्च तापमान — किंवा CVD — रासायनिक वाफ निक्षेपण — पद्धतीने 2–4 आठवड्यांत वाढतात. अमेरिकेची Federal Trade Commission त्यांना प्रयोगशाळेतील म्हणून विकणे आवश्यक करते, पण ते cubic zirconia सारखी नक्कल नसून खरे हिरे आहेत हेही मान्य करते.
ते फोटोमध्ये एकसारखे का दिसतात?
प्रयोगशाळेतील व खाणीतील हिरे भौतिकदृष्ट्या समान असल्याने फोटोमध्येही समान. समान रंग व स्पष्टतेचा 1-कॅरेट प्रयोगशाळेतील आणि 1-कॅरेट खाणीतील हिरा स्टुडिओ प्रकाशात तीच चमक, तेज आणि रंगीत अग्नी देतो. दोघांसाठी मॅक्रो लेन्स, वरच्या पैलूंवर नियंत्रित प्रकाश आणि बिंदू-परावर्तन टाळण्याच्या त्याच पद्धती वापरतात. AI देखील फरक करत नाही — मॉडेलला तेच रत्न दिसते व तीच सुधारणा लावते.
दागिने विक्रेत्यांसाठी हे का महत्त्वाचे आहे?
समान दर्जाचा प्रयोगशाळेतील हिरा खाणीतील हिऱ्यापेक्षा 60–80% स्वस्त असल्याने साखरपुड्याच्या अंगठ्यांचा बाजार बदलला. विक्रेत्यांसाठी: (1) साठ्याचा खर्च घटतो, पण ग्राहकाला स्वस्तपणा माहीत असल्याने मार्जिन दाबले जाते; (2) उगमाऐवजी दृश्य गुणवत्ता मुख्य भेद झाल्याने कॅटलॉग फोटो उत्कृष्ट हवा; (3) नियमांनुसार लिस्टिंग मजकुरात उगम स्पष्ट सांगावा. AI दुसऱ्यात मदत करते — कमी मार्जिनमध्ये परवडणारे कॅटलॉग-दर्जाचे छायाचित्रण अत्यावश्यक.
प्रत्यक्ष वापर पाहा
संबंधित संज्ञा